تاب آوری شهرهای مرزی در برابر سیلاب مطالعه موردی شهر مرزی محمودآباد

نوع مقاله : مقاله مستخرج از رساله دکتری

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه آزاد نور

2 دانشیار جغرافیای طبیعی ژئومورفولوژی، عضو هیئت علمی واحد نور، دانشگاه آزاد اسلامی، نور، ایران

3 استادیار جغرافیا اقلیم، عضو هیئت علمی واحد نور، دانشگاه آزاد اسلامی، نور، ایران

4 استادیار جغرافیا، عضو هیئت علمی واحد نور، دانشگاه آزاد اسلامی، نور، ایران

چکیده

اایمنی شهر محمودآباد در برابر مخاطرات و میزان تاب‌آوری آن یکی از اهداف برنامه‌ریزی شهری بوده و در این راستا اولین گام، اطلاع از میزان تاب‌آوری شهر در برابر مخاطرات است. این پژوهش با هدف افزایش تاب‌آوری و جلوگیری از خسارات ناشی از سیلاب در محدوده شهری محمودآباد انجام پذیرفت. روش مطالعه حاضر از نظر هدف تحقیق و توسعه و از نظر ماهیت توصیفی- تحلیلی و میدانی است. جامعه آماری در این پژوهش شامل کلیه کارشناسان شهرداری شهر محمودآباد و متخصصان در زمینه مسائل شهری، محیط زیست، مدیریت بحران و برنامه‌ریزی شهری بوده که حجم نمونه از میان آنها به تعداد 80 نفر بوده که از میان جامعه آماری به روش غیرتصادفی هدفمند انتخاب شده‌اند. روش گردآوری اطلاعات کتابخانه‌ای و میدانی و مهم‌ترین ابزار آن فیش، جداول، نمودارها و پرسشنامه ها بود. روش تجزیه و تحلیل داده‌ها با آمار توصیفی و آمار استنباطی (آزمون کلموگروف- اسمیرنوف و آزمونT تک نمونه ای) با استفاده از نرم‌افزار SPSS انجام شد. یافته‌های پژوهش نشان داده است که متغیر تاب‌آوری زیرساختی – کالبدی با ضریب 570/0 در اولویت اول، متغیر تاب‌آوری اقتصادی با ضریب 169/0 در اولویت دوم و متغیرهای تاب-آوری اجتماعی و تاب‌آوری نهادی به ترتیب با ضرایب 083/0 و 081/0 در اولویت‌های بعدی قرار گرفته است همچنین نتایج تحقیق نشان داد که وضعیت تاب‌آوری شهر محمودآباد در مقابل سیلاب نسبتاً مناسب می‌باشد. همچنین بین ابعاد تاب‌آوری شهری (اجتماعی، نهادی، اقتصادی، زیرساختی) با مؤلفه مدیریت سیلاب شهری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. تاب آوری شهری در جلوگیری از خسارت جانی و مالی ناشی از سیلاب در محدوده مورد مطالعه تأثیر مثبت و معناداری دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Resilience of border cities against floods Case study of the border town of Mahmudabad

نویسندگان [English]

  • Marziyeh Eghbali 1
  • Sadroddin Motevali 2
  • Gholamreza Janbaz Ghobadi 3
  • Sara Gholami 4
1 PhD student in Urban Planning, Noor Azad University
2 Associate Professor of Natural Geography, Geomorphology, Faculty Member, Noor Branch, Islamic Azad University, Noor, Iran
3 Assistant Professor of Climate Geography, Faculty Member of Noor Branch, Islamic Azad University, Noor, Iran
4 Assistant Professor of Geography, Faculty Member, Noor Branch, Islamic Azad University, Noor, Iran.
چکیده [English]

. This is because of the financial constraints and limited knowledge we humans have. Mahmoudabad city safety against hazards and its resilience is one of the goals of urban planning and in this regard, the first step is to know the resilience of the city against hazards. This study was conducted with the aim of increasing resilience and preventing flood damage in the urban area of Mahmudabad. The method of the present study is in terms of the purpose of research and development and in terms of descriptive-analytical and field nature. The statistical population in this study includes all experts of Mahmudabad municipality and specialists in the field of urban issues, environment, crisis management and urban planning, of which the sample size was 80 people who were selected from the statistical population in a non-randomized method. Have been. The method of collecting library and field information and its most important tools were sheets, tables, charts and questionnaires. Data analysis was performed by descriptive statistics and inferential statistics (Kolmogorov-Smirnov test and one-sample t-test) using SPSS software. Findings have shown that the infrastructure-physical resilience variable with a coefficient of 0.570 in the first priority, the economic resilience variable with a coefficient of 0.169 in the second priority and the variables of social resilience and institutional resilience, respectively. With coefficients of 0.083 and 0.081, it has been placed in the next priorities. Also, the results of the research showed that the resilience of Mahmudabad city is suitable against floods. Also, there is a positive and significant relationship between the dimensions of urban resilience (social, institutional, economic, infrastructure) with the component of urban flood management. Urban resilience has a positive and significant effect on preventing human and financial damage caused by floods in the study area.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Vulnerability
  • Urban resilience
  • Flood
  • Border towns Mahmoudabad city