مدیریت استراتژیک مرز بر پایه بنیادهای ژئوپاسیفیک (مورد مطالعه: مرز ایران و آذربایجان)

نوع مقاله: علمی - پژوهشی مستقل

نویسندگان

1 دانشیار گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی؛ تهران

2 دانشجوی دکتری سازمان سیاسی فضا، دانشگاه تهران

چکیده

زمینه و هدف: مرزهای شمالی ایران، به ویژه مناطق همجوار با کشور جمهوری آذربایجان به دلیل همگونی و مجاورت ژئوپلیتیک زبانی-قومی با آن سوی مرز، از حساسیت ویژه ای برخودار است. از این روی، اتخاذ سیاست منطقی و تنش زدا در برابر مسائل مرزی این حوزه می تواند ثبات مرزی و تحکیم روابط را در پی داشته باشد.
روش: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی-تحلیلی است. داده ها و اطلاعات مورد نیاز این پژوهش از طریق مطالعات کتابخانه ای و اسنادی گردآوری شده است. بنیاد نظری-تحلیلی این پژوهش، بر هشت منبع اسنادی قرار گرفته که دیدگاه های تاریخی-سیاسی مبتنی بر مدیریت مرزهای ایران و جمهوری آذربایجان را پوشش داده اند.
یافته ها و نتایج: این پژوهش نشان داد که تنش و مناقشات مرزی، رابطۀ مستقیمی با تنش در ساخت های درونی و بیرونی و نیز روابط خارجی دارد. به علاوه سیاست های پیشین در رابطه با مدیریت مرزی، نتوانسته اند ثبات دیرنده و صلح پایدار را در مرزهای ایران تضمین نمایند. بنابراین اتخاذ رویکرد مبتنی بر بنیادهای ژئوپاسیفیک می تواند از تنش های مرزی-سیاسی میان ایران و جمهوری آذربایجان بکاهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Strategic Management of Border with the Perspective of Geo-Pacific (Case Study: Border of Iran-Azerbaijan)

نویسندگان [English]

  • Afshin Mottaghi 1
  • Mosayeb Gharebeygi 2
  • Mohammad reza Aref 2
1 دانشیار گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی؛ تهران
2 دانشجوی دکتری سازمان سیاسی فضا، دانشگاه تهران
چکیده [English]

Background and objectives: Sustainable security is the essence of the independence, territorial integrity, and sovereignty of a country, and it is the basis for other countries' goals, and, of course, creating sustainable security with secure boundaries. So, if we can make sure that we create and maintain border security by adopting appropriate strategies, the first step is to secure security. This research aims to provide sustainable security strategies at the border.
Method: This research is in terms of applied and qualitative method. To conduct the research, 20 interviewees from Najah Border Guard experts have been interviewed and after identifying the opportunities and threats and strengths and weaknesses of the border guard in securing the security, by forming the SWOT matrix, these factors are weighted and based on them, the Border Security Development Strategies Is.
Findings and results: The research showed that complete blockade of software and hardware boundaries, the development and strengthening of border guards, the participation of border guards in security plans, the development of information activities and the strengthening of border diplomacy, along with economic development and the creation of early economic enterprises, the establishment of population at the border of the border Blue, agricultural and livestock development in the border regions and the establishment of industrial and production centers in line with entrepreneurship and promoting the level of quality and livelihood of the border counties are strategies that, as a result of their implementation, could hope for border security.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Border
  • borderline
  • Security strategy
  • Border guard
  • Opportunity
  • Threat
1)      اخباری، محمد و نامی، محمدحسین(1389). جغرافیای مرز با تاکید بر ایران. تهران: انتشارات سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح؛

2)      اردبیلی، محمد(1394). تقابل دین و سیاست در آذربایجان. تهران: انتشارات نظری؛

3)      امیراحمدیان، بهرام(1394). روابط ایران و جمهوری آذربایجان: نگاه آذری­ها به ایران. تهران: انتشارات وزارت امور خارجه؛

4)      حافظ نیا، محمدرضا(1379). مبانی مطالعات سیاسی-اجتماعی. قم: سازمان حوزه­ها و مدارس علمیه خارج از کشور؛

5)      حافظ نیا، محمدرضا(1381). جغرافیای سیاسی ایران. تهران: انتشارات سمت؛

6)      حافظ نیا، محمدرضا(1391). اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک. مشهد: انتشارات پاپلی(چاپ دوم)؛

7)      حافظ­نیا، محمدرضا و کاویانی راد، مراد(1393). فلسفۀ جغرافیای سیاسی. تهران: انتشارات پژوهشکده­ی مطالعات راهبردی؛

8)      زارع شاهمرسی، پرویز (1387). آذربایجان ایران و آذربایجان قفقاز. تهران: انتشارات اختر؛

9)      صفوی، سید یحیی(1389). جغرافیای نظامی ایران. تهران: انتشارات دانشگاه امام حسین (ع)؛

10)   قالیچیان، روبن(1394). برخورد تواریخ در جنوب قفقاز: بازنگاری نقشه­های آذربایجان، ارمنستان و ایران. تهران: نشر ثالث؛

11)   قزلسفلی، محمد(1394). گفتاری پیرامون صلح و فرهنگ، صلح پایدار: معیارهای پیشنهادی، منتشر شده در وبگاه فرهنگ امروز. قابل بازیابی از: http://farhangemrooz.com/news/33242

12)   کاویانی راد، مراد و قره­بیگی، مصیب(1396). جغرافیای انتخابات: بنیادها، مفاهیم و رویکردها. تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی؛

13)   کریمی پور، یداله(1379). مقدمه­ای بر ایران و همسایگان. تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی دانشگاه تربیت معلم تهران؛

14)   متقی، افشین و قره­بیگی، مصیب(1393). سینما و ژئوپلیتیک: درنگی بر بازنمایی زیست­سیاست در حلقه­های فیلم. تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی؛

15)   مجتهداده، پیروز(1390). سیاست­های مرزی و مرزهای بین المللی ایران. (حمیدرضا ملک محمدی، مترجم). تهران: سمت؛

16)   محسنی حقیقی، محمدرضا (1392). پان ترکیسم، ایران و آذربایجان، تهران: انتشارات سمرقند؛

17)   مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی(1386). بررسی روابط ایران و آذربایجان. تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی؛

18)   موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر(1386). مرزهای ایران. تهران: موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر؛

19) Agnew, J. A., Mitchell, K., & Toal, G. (Eds.). (2008). A companion to political geography. John Wiley & Sons;

20) Angermuller, J. (2015). Nach dem Strukturalismus: Theoriediskurs und intellektuelles Feld in Frankreich. Transcript Verlag;

21) Atabaki, T. (2000). Azerbaijan: Ethnicity and the Struggle for Power in Iran. London: I.B.Tauris;

22) Blake, G. (2000). Geographers and international boundaries. Boundary and Security Bulletin, 7(4), 55-62;

23) Boateng, E.A. (1980). A Political Geography of Africa. London: Cambridge University Press;

24) Boggs, S. (1940). International Boundaries: a Study of Boundary Function and Problems. New York: Columbia University Press;

25) Cornell, S. (2015). Small Nations and Great Powers: A Study of Ethno-Political Conflict in the Caucasus. Second Edition. Richmond: Curzon Press;

26) Dalby S. (2010). Re-contextualizing violence, power and nature: The next twenty years of critical geopolitics? Political Geography. 29 (12). 280–288;

27) Dikshit, R.D. (2000). Political Geography (The Spatiality of Politics). London: Tata McGeaw-Hill;

28) Flint, C. (2011). Geography as enabler of a killing world. In: Inwood J and Flint C (eds) Non-killing Geography. London: Blackwel;

29) Gregory, D. (2010). War and peace. Transactions of the Institute of British Geographers. 35 (20), 154–186;

30) Harrison, P. (2006). Post-Structuralist Theories. In Aitken, S. and Valentine, G. (Eds); Approaches to Human Geography. London: Sage;

31) Hartshorne R. (1936). Suggestion on the Terminology of Political Boundaries. Annals of the Associations of American Geographers. 26 (4), 121-147;

32) Hartshorne, R. (1933). Geographic and Political Boundaries in Upper Silesia. Annals of the Associations of American Geographers. 23 (1), 195-228;

33) Holdich, T.H. (2006). Geographical Problems in Boundary Making. Geographical Journal. Reprint, 47(3), 421-39;

34) Houtum, H. (2005). The Geopolitics of Borders and Boundaries. Geopolitics, 10(4), 672-679;

35) Hyndman J. (2010). The question of the political in critical geopolitics: Querying the child soldier in the ‘war on terror’. Political Geography. 29(4), 247–255;

36) Jahanbegloo, R. (2000). Penser la Nonviolence. Paris: UNESCO Publisher;

37) Jones, S.B. (1945). Boundary Making: A Handbook for Statement, Treaty Editors and Boundary Commissioners. Washington: Carnegie Endowment for International Peace;

38) Koopman S. (2011) Alter-geopolitics: Other securities are happening. Geoforum 42(1), 274–284;

39) Minorsky, V. (2009). The Poetry of Shah Ismail, Bulletin of the School of Oriental and African Studies. University of London 10 (4): 40-53;

40) Mojtahed-Zadeh, P. (2006). Boundary Politics and International Boundaries of Iran. Florida: Universal Publisher;

41) Mura, A. (2016). National Finitude and the Paranoid Style of the One. Contemporary Political Theory. 15(1), 58–79;

42) Newman D., & Paasi A. (1998). Fences and neighbors in the postmodern world. Boundary narratives in the postmodern world. Progress in Human Geography. 22(3), 186-207;

43) Pain, R. (2010). The new geopolitics of fear. Geography Compass 4(4), 226–240;

44) Pain, R., and Smith, S.J. (2008). Fear: Critical Geopolitics and Everyday Life. London: University of Durham;

45) Pavanello, S. (2010). Working across borders: Harnessing the potential of cross-border activities to improve livelihood security in the Horn of Africa drylands. London: Overseas Development Institute;

46) Jahanbegloo, R. (2000). Beyond violence: principle of open century. London: Har Anand Publications;

47) Woon, C.Y. (2013). Precarious Geopolitics and the Possibilities of Nonviolence. Progress in Human Geography. 2(1) 1-17;